Uzman: Bağışıklık Sistemini Zayıflatmadan Güçlendirmenin 7 Yolu

Sonbahar ve kış aylarının gelmesiyle birlikte enfeksiyonlar kısa sürede artış gösterirken, bağışıklık sistemini güçlendirmek her zamankinden daha önemli hale geliyor. Acıbadem Fulya Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı, aynı zamanda fonksiyonel tıp alanında çalışmalar yapan Prof. Dr. Cihadiye Elif Öztürk, soğuk mevsimlerde bağışıklık sağlığını güçlendirmek, yalnızca bir takviyeye değil, kanıtlanmış geniş kapsamlı yaşam tarzı değişikliklerine güçlenir. Vitamin ve mineral takviyelerinin düzensiz kullanımı etki yerine uzun vadede zarar olabilir. Bu yüzden, tetkikler yapılıp eksiklikler tespit edilmeden rastgele takviyelere yapılmamalı.

Prof. Dr. Öztürk, sonbaharda bağışıklığı güçlendirmenin bilimsel 7 temel prensibini sıraladı. Bunun yanında uyarılar ve önemli önerilerde bulundu.

İç organlarımız ve mikroorganizmalar: Bağışıklığın temel taşları

Bağırsaklarımızda yaşayan yıpratıcı olmayan mikroorganizmalar, bağışıklık sisteminin düzenlenmesi ve bedenin savunma mekanizmalarının yapısında önemli katkı üstleniyor. Yüzde 70’e kadar bağışıklık hücreleri bağırsaklarda bulunuyor. Klinik çalışmalar istikrarlı probiyotik ve prebiyotik tüketiminin, yararlı bakterileri geliştirdiğini ve koruyucu bakterilerin sayısını arttırdığını gösteriyor. Bu da üst solunum yolu enfeksiyonlarının iltihabını ve şiddetini önlemeye destekliyor. Bu nedenle, ev yapımı yoğurt, kefir, turşu, şıra, soğan, sarımsak, pırasa, muz, lahanagiller, pancar gibi gibi besinleri düzenli tüketin. Ancak, bu besinleri alırken, tehdit grubunda iseniz, öncelikle doktor bilgilendirme gerekiyor.

Vitaminler, mineraller ve bağışıklık: Dengeyi nasıl kurmalı?

D vitamini, C vitamini, çinko, demir ve B grubu vitaminler bağışıklık sisteminde çok kritik rol üstleniyor. Ancak bu gerekli olan miktarları her bireye eşit kapsamda uygulanmamalı. Ek olarak, özellikle D vitamini ihtiyaç uzman değerlendirmesiyle tespit edilip ve eksiklik tespit edilmesi halinde, uygun destek planlanmalı. Yumurta, balık, baklagiller, kuruyemişler ve çeşitli sebze-meyveleri içeren bir beslenme program ise, vücudun ihtiyaçlarını karşılamasına yardımcı oluyor.

Kötü uyku, vücutta iltihap ve stres hormonunun artmasına neden olur, böylece enfeksiyonlarla mücadelede başarı düşer. Araştırmalar her 7-9 saat kesintisiz uyumanın özellikle 23:00-04:00 saatleri arasında uyumanın hayati önem taşıdığını kanıtlamaktadır. Derin uyku, melatonin hormonunun salgılanmasını tesvik eder.

Günlük orta yoğunlukta aktiviteler, bağışıklık seviyesini artırmanın yanı sıra genel sağlığı da geliştirir. Haftada en az 150 dakika, musait iseniz 30 dakika tempolu yürüyüşler veya diğer aerobik aktiviteler, sağlıklı bir yaşamın temel şehirlerinden biri. Tabii, egzersiz kişi yaşına ve sağlık durumuna uygun uyarlanmalı. Akıllı hareket etmek, aşırı zorlamadan ziyade güçlü sağlanmalı.

Hidrasyon ve nemli mukozalar: Virüslere karşı ilk savunma

Kuruyan burun ve boğaz mukozası, virüslerin hücre içine tutunmasını kolaylaştırabilir. Bu nedenle, soğuk havalarda susama hissi küçüldüğünde, mukozal zarlarının nemli kalması önemlidir. Günlük sıvı ihtiyacı kişiye göre değişebilir, yaş, fiziksel aktiviteye ve iklim şartlarına göre farklılık gösterebilir. Yine de, herkes susuz kalmadan yeterince sıvı tüketmeli, gün boyu susamaktan kaçınmalı. Bu şekilde, mukozaların daha nemli kalması sağlanır ve virüslerin sokulması mümkün olur.

Güneş ışığı ve D vitamini: Kış aylarında dikkat edilmesi gerekenler

Yaz ve ilkbahar aylarında güneş, vücudun D vitamini üretimini destekliyor. Ancak, sonbahar ve aylarında, ülkemizin enleme ulaşmayı başaramayan UV-B güneş ışınları nedeniyle D vitamini üretimi özellikle zorlaşıyor. Bu durumda, güneşsiz saatlerde dahi D vitamini üretilemediği için, dengeli beslenmeye önem vermek ve uzman kontrolünde takviye almak önemli. Güvenli ve dengeli güneş ışığına maruz kalmak, melatonin üretimini destekler ve bağışıklık sistemine katkı sağlar. D vitamini ekleri, aşırı dozlarda kullanıldığında vücuda zarar verebilir; bu nedenle, uzman kontrolünde ve uygun alınmalıdır.

Prof. Dr. Öztürk, kış boyunca enfeksiyonlardan korunmanın en önemli yollarından birinin, risk grubundakilere mevsimsel grip aşısı yaptırmak olduğunu belirtiyor. Ayrıca, kalabalık yerlerde maske takmak, hasta kişilerle yakın temastan uzak durmak ve elleri en az 20 saniye boyunca su ve sabunla yıkamak, enfeksiyon riskini önlemeye yardımcı.